אונטערשייד צווישן ווערסיעס פון "קרית יואל"

342 בייטן אראפגענומען ,  פֿאַר 3 יאָר
מ
קיין רעדאקטירונג רעזומע
מ (רעדאַקטירונגען פֿון 2607:F128:40:3200:0:0:0:8 צוריקגענומען (רעדן) צו דער לעצטער ווערסיע פֿון פוילישער)
טאַג: שחזור
מאין תקציר עריכה
'''קרית יואל''' ({{שפראך-en|Kiryas Joel}}) איז א [[שטעטל]] געגרינדעט דורכן סאטמארער רבין רבי [[יואל טייטלבוים]] אין [[מאנרא|מאָנרא]], אָפּסטעיט [[ניו יאָרק]].
 
עס וואוינען דארט היינט צוטאגס נאנט צו זעקס טויזנט פאמיליעס. לויטן אמעריקאנישן [[צענזוס]] פון [[2016]] די צאל פון די איינוואוינערס ווערט אפגעשאצט דריי און צוואנציג טויזנט נפשות (23,094). דער אלגעמיינער [[רב]] דארט איז דער [[סאטמאר (הויף)|סאטמארער]] [[רבי]] ר' [[אהרן טייטלבוים]], וועלכער איז אויפגענומען געווארן דורך זיין פאטער רבי [[משה טייטלבוים]]] אלס "מרא דאתרא" (אפיציעלער שטאטס רב) אין 1985. א חלק פון שטאט האט אים נישט ליב און קערן זיך אן צו זיין ברודער ר' [[זלמן לייב טייטלבוים]] אדער זענען זיי פון [[בני יואל]], ער האט אבער א מאיאריטעט, און זיינע [[קאנדידאט]]ן האבן נאך קיינמאל נישט פארלוירן די [[וואלן]], די לעצטע וואלן האט ר' [[אברהם ווידער]] דער [[בירגערמייסטער]] וואס איז געלאפן מיט די שטיצע פון די [[אהרוינים]] געהאט עפעס מער פון 3700 שטימען און ר' יעקב יואל באנדא ע"ה וואס איז געלאפן קעגן אים האט געהאט עפעס מער פון 2200 שטימען.
דער אלגעמיינער [[רב]] דארט איז דער [[סאטמאר (הויף)|סאטמארער]] [[רבי]] ר' [[אהרן טייטלבוים]], וועלכער איז אויפגענומען געווארן דורך זיין פאטער רבי [[משה טייטלבוים]]] אלס "מרא דאתרא" (אפיציעלער שטאטס רב) אין 1985. א חלק פון שטאט האט אים נישט ליב און קערן זיך אן צו זיין ברודער ר' [[זלמן לייב טייטלבוים]] אדער זענען זיי פון [[בני יואל]], ער האט אבער א מאיאריטעט, און זיינע [[קאנדידאט]]ן האבן נאך קיינמאל נישט פארלוירן די [[וואלן]], די לעצטע וואלן האט ר' [[אברהם ווידער]] דער [[בירגערמייסטער]] געהאט עפעס מער פון 3700 שטימען און ר' יעקב יואל באנדא ע"ה וואס איז געלאפן קעגן אים האט געהאט עפעס מער פון 2200 שטימען.
 
עס געפינען זיך היינט אין קרית יואל ארום 100 [[בית מדרש|בתי מדרשים]], רוב האלט זיךגעהערן פאר סאטמאר, עס איז אבער אויך דא דערצווישן שולן פון אנדערע קרייזן און הויפן ווי למשל [[טאהש]] [[ספינקא (הויף)|ספינקא]], [[תולדות אהרן]] און [[ברסלב]].
 
דער אלגעמיינער [[סקול דיסטריקט]] פון קרית יואל ליגט אונטער דער הערשאפט פון רבי אהרן טייטלבוים. אבער עס איז אויך דא [[מוסדות]] וואס האבן נישט קיין שייכות מיט דער אלגעמיינער חינוך סיסטעם פון דער שטאט, נאר האבן זיך אויפגעשטעלט אייגענע חינוך סיסטעמען ווי די קהילה פון [[בני יואל]] און די קהילה און בתי מדרשים זענען נישט אונטער רבי זלמן לייב טייטלבוים. אלע האלטן זיך פאר סאטמאר.
 
עס ווערט געשאצט, לויט די רעזולטאטן פון די לעצטיגע פאליטישע וואלן, אז בערךא 80%מערהייט פון די איינוואוינער קערן זיך אן פארצו רבי אהרןאהרןס קהלה (זיי ווערן אנגערופן אין דער וועלט '''[[אהרונים]]),''' בערךאון א קלענערע 15%צאל קערן זיך אן צו רבי [[זלמן לייב טייטלבוים|זלמן לייב]] (זיי ווערן אנגערופן '''[[זאליס]]'''). אויך בערךזענען 4%פארהאן זענעןפילע [[בני יואל]], וואס ווילןגעהערן נישט צו קיין שום [[רבי]], אדער צום ביישפיל, [[טאהש]], [[ברסלוו|ברעסלאוו]], [[תולדות אהרן]] וכדומה, און 1% ספרדישע אידן.
 
דאס שטעטל איז געגרינדעט געווארן אין יאר 1977, און האט א זעלבסטעשטענדיגן לעגאלן שטאטראט. די פאליטישע פיגורן באשטייען פון א בירגערמייסטער און 4 ווילעדזש קוראטארן, וואס ווערן אריינגעוועלט פאר 4 יאריגע טערמינען. דער יעצטיגער ערוועלטער בירגערמייסטער איז [[אברהם ווידער]] און די פיר קוראטארן זענען מיטעלמאן, פריינד, מארקאוויטש און לאנדא; אלע זענען שטיצער פונעם רב פון שטעטל, רבי [[אהרן טייטלבוים]].
 
== די ארטיגע קהילות ==
קרית יואל האט א גרויסער [[בית מדרש]], דאס "בית המדרש הגדול", וואס ווערט גערעכנט אלס הויפטקווארטיר פון רבי אהרן'ס קהילה, און וואס דאס גאנצע השתלשלות פון זיין געבוי ווערט באשריבן אין דעם ביכל "דברי הימים" דורך דעם שרייבער [[שמואל שלמה טעללער]]. דאס ביכל "דברי הימים" איז י"ג תמוז תשס"ג לכבוד דער באנייאונג פון היכל צבי ראזענבערג, וואס געפונט זיך אויפן אונטערשטן שטאק און ווערט געניצט אלס א מקום תורה וואו עס לערנען טאג טעגליך הונדערטער בחורים און יונגעלייט.
 
במשך פון צען יאר זייט [[ה'תשס"ה]] האט די קהלה פון רבי אהרן געבויט נאך 14 גרויסע בתי מדרשים און מקוואות אין רעזולטאט פון דער שטארקע פארברייטערונג פון דער שטאט. די בתי מדרשים ווערן בעיקר באנוצט פאר מנינים אינדערוואכן, ווי אויך איז אין יעדן בית המדרש אויפן פארלאנג פונעם רב געבויט געווארן גרויסע אויגפארכאפנדע היכלי התורה וועלכע ווערן באנוצט אין די פארטאגס שעה'ן און אויפדערנאכט פאר שיעורי תורה בחברותא.
 
די קהלה פון רבי [[זלמן לייב טייטלבוים]] טוט פארמאגן עטליכע בתי מדרשים לענגאויס דער שטאט, און צוגאב צו נאך עטליכע פריוואטע בתי מדרשים וואס געהערן פאר אנהענגער פון פון זיין קהילה. ווי אויך טוען זיי פארמאגן מוסדות התורה מיט בערך פינעף און א האלב טויזנט קינדער וואס לערנען אין עטליכע פראכטפולע בנינים ביי די גרעניצן פונעם שטעטל.
 
די קהלה פון רבי [[זלמן לייב טייטלבוים]] טוט פארמאגן עטליכע בתי מדרשים לענגאויס דער שטאט, און צוגאב צו נאך עטליכע פריוואטע בתי מדרשים וואס געהערן פאר אנהענגער פון פון זיין קהילה. ווי אויך טוען זיי פארמאגן מוסדות התורה מיט בערך פינעף און א האלב טויזנט קינדער וואס לערנען אין עטליכע פראכטפולע בנינים ביי די גרעניצן פונעם שטעטל.
אין קרית יואל געפונען זיך אויכעט עטליכע בתי מדרשים פון דער [[בני יואל|בני יואלער]] קהילה, דער הויפט הייסט "דער רעביצינס בית מדרש" וואו עס האט געוואוינט רעביצין [[אלטא פייגא טייטלבוים]] ביז צו איר פטירה, און היינט דאווענען דארט א סאך חסידים פון דער קהילה.
 
{{הויפט ארטיקל|קרית יואל וואכנשריפט}}
 
דער [[קרית יואל וואכנשריפט]] איז א בלעטל וואס קומט אן אויף פאסט איטליכער וואך צו אלע איינוואוינער פריי פון אפצאל.
 
==וועבלינקען==
715

רעדאקטירונגען