אונטערשייד צווישן ווערסיעס פון "היץ"

12 בייטן אראפגענומען ,  פֿאַר 12 יאָר
תיקונים
מ (באט צוגעלייגט: bs:Toplota, ur:حرارت)
(תיקונים)
* מען קען מאכן היץ דורך די פאלגענדע וועגן:
** דורך א [[קעמיקאל]] אזוי ווי ברענען א פייער.
** דורך א [[נוקליעריאדעריש]]ער רעאקציע, אזוי ווי דאס וואס געשעט אין דידער [[זון]].
** [[עלעקטרא מאגנאט|עלעקרא מאגנאטישע]] כוחות אזוי ווי דאס וואס אן [[עלעקטריק|עלעקטרישע]] אויוועןאויוון מאכט היץ.
** אדער דורך א מעכאנישע רעאקציע, אזוי ווי רייבן צוויי זאכן איינס קעגן צווייטן.
 
* מען קען אריבערפירען '''היץ''' פון איין פלאץ/זאך צו צווייטען דורך:
** [[באשטראלונג]].
** [[רעדיאציע|רעדיאציע]].
** [[פירערס|קאנדאקטארס]].
** [[קאנוועקציע]]
* [[טעמפארטור]] איז א וועג פון מעסטען ענערגיע וואס א זאך גיבט אויף דורך היץ.
 
'''היץ''' קען נאר אריבער גיין פון איין זאך צו א צווייטעצווייטער, אדער אין דידער זעלבעזעלבער זאך, אויב עס איז דא אן אנדער טעמפארטור.
 
== היסטאריע ==
היץ גייט אריבער פון א זאך אדער פלאץ אין א זאך צוליב דעם וואס די טעמפארטור איז נישט גלייך, עס זענען פארהאן צוויי וועגן ווי אזוי דאס גייט אריבער (אדער פארשפרייט זיך), אדער דורך קאנדאקציע, אדער דורך רעדיאציע. ווען היץ גייט אריבער דורך קאנדאקטיוו מאטריאל וואס איז אויס געמישט מיט די וועג ווי אזוי פליסיגס פליסט דאן הייסט דאס ''קאנוועקציע''. און אזוי ארום איז דא דריי וועגן ווי אזוי היץ פארשפרייט זיך.
 
=== [[קאנדאקציע]] קאנדוקציע===
'''קאנדאקציע''' איז די מערסטע טרעפענדיג וועג ווי אזוי ענערגיע (היץ) גייט אריבער אין א סאלידע זאך, דאס געשעהט דורך דעם וואס די [[אטאם|אטאם'ס]] אדער [[מאלעקיול|מאלעקיולסמאלעקול]]ן אין די זאך שאקלען זיך און אקטיוו מיט די שכינותדיגע אטאם'ס אדער מאלעקיולס.
אין מאטריאלן וואס ווערן נישט אנגערופן קאנדאקטארס (ווי למשל האלץ) נאר זיי זענען [[אינסאלאציע|אינסאלאטרס]] דאן ווערט די היץ פארשפרייט דורך [[פאנאן]] ציטערן.
 
אין סאליד מאטריאלן וואס זענען קאנדאקטארס אזוי ווי אייזען, דאן ווערט כמעט 100% פון די היץ אריבערגעפירט דורך ''[[עלעקטראן]] פליסיגקייט'' אין די סאליד, און כמעט גארנישט פון די היץ ווערט פארלוירן צו פאנאן, נאר בערך 1% ווערט געניצט דורך פאנאן היץ. עלעקטראן'ס זענען אויך דאס וואס פירט אריבער (קאנדאקט) [[עלעקטריק]] דורך אייזען, א גוטע קאנדאקטאר ווי [[קופער]] פירט אריבער זייער גוט (גוט מיינענדיג אז כמעט גארנישט ווערט פארלוירן) סיי עלעקטריק, און סיי היץ.
 
=== [[קאנוועקציע]] ===
'''קאנוועקציע''' איז די עיקר וועג פון אריבער פירען היץ דורך פליסיגס (LIQUID) און לופט (GASES), דאס קומט פון דעם וואס עס איז דא צווי זאכן וואס מאכן אז די היץ זאל זיך פארשפרייטן.
 
איינס אז די היץ פארשפרייט זיך דורך דא קאנדאקטיוו טייל פון די פליסיגס אדער גאז, די צווייטע דורך דעם וואס די מאטריאל (למשל וואסער) מישט זיך אויס איין פלאץ מיטן צווייטן, און די קעלטערע טיילן וואסער פארמישן זיך מיט די הייסערע טיילן וואסער. למשל ווען מען קאכט אויף א קעסל וואסער, וועט די אונטערשטע טייל וואסער וואס איז אסאך הייסער ארויףקומען העכער אין קעסעל ווי די קעלטערע וואסער איז או אזוי ארום אריבערפירען די היץ פון אונטען אויף אויבען.
 
=== [[רעדיאציע]]באשטראלונג ===
'''רעדיאציעבאשטראלונג''' איז דידער איינציגסטעאיינציגסטער וועג ווי אזוי היץ קען אריבערגיין אנע דעם וואס עס זאל זיין עפעס א ממשות וואס זאל דאס אריבערפירן (אפילו נישט קיין גאז/לופט), און איז דערפאר די איינציגסטע וועג ווי אזוי היץ קען אריבערגיין א [[וואקיום]].
 
דאס געשענטגעשעעט דורך דעם וואס די אטאם'ס און מאלעקיולס אין א זאך רוקען זיך כסדר, און זענען צוזאמען געשטעלט פון זאכן וואס האבן אין זיך א כח (ווי פראטאנספראטאנען און עלעקטראן'סעלעקטראנען) זייער זיך רוקען מאכט אז עס זאל ארויס רינען רעדיאציע, וואס טראגט אוועק ענערגיע פון די זאך. אין דער זעלבער צייט איז אויך דא רעדיאציע וואס קומט כסדר צו צו דידער זאך. וואס דאס מאכט אז עס זאל אריבערגעפירט ווערן ענערגיע, ווי הייסער די זאך איז, און וויבלאד היץ גייט אלעמאל צו די נידריגע טעמפארטור, מער רעדיאציעבאשטראלונג רינט ארויס און דערפאר מער היץ גייט אריבער.
 
געווענליך די מערהייט פון די היץ וואס גייט אריבער די וועג גייט אריבער אין אזא וועג וואס איז נישט זעהבאר פאר די מענטשליכע אויג (עס גייט דורך [[אינפרארויט]]), אבער ביי גאר הייסע זאכן גייט די היץ אריבער דורך זעהבאר ליכט אויך, ווי למשל א גרויסע פייער וואס גיבט ארויס היץ.
 
אין יעדע פאל וואס רעדיאציעבאשטראלונג רינט ארויס און עס ווערט איינגעזאפט דורך עפעס אנדערש (געווענליך צוליב די חילוק אין טעמפארטור) ווערט היץ אריבערגעפירט, די חכמה ווערט געניצט אין [[מייקראוועיוומיקראכוואליע]] און אין [[ליעזערלעזער]] שניידן.
 
=== אנדערע וועגן פון אריבערפירען היץ ===
עס זענען אויך דא אנדערע וועגען פון אריבערפירן ענערגיע/היץ.
* '''באהאלטענע היץ''' ווען למשל וואסער טוישט זיך פון פליסיג צו אייז אדער צו פארע, דאן גייט אדורך זייער אסאך ענערגיע און דערפאר היץ, דאס וועט געניצט אין א [[לאקאמאטיוו]], און אין קילערס ווי א [[רעפריזשירעטאר]].
* '''[[היץ רער]]''', דאס איז געווענליך געמאכט פון קופער אין איז געמאכט אין אזא וועג אז די זעלבע מאס קופער קען פירעןפירן אסאך מער היץ דורך ניצען באהאלטענע היץ אנע דעם וואס די טעמפארטור פון די קופער זאל זיך טוישן צו פיל, דאס ניצט מען אסאך אין א [[קאמפיוטער]].
 
[[קאטעגאריע:נאטור]]
80,162

רעדאקטירונגען